A Chaira e Ferrolterra unidas coa poesía pola igualdade e contra a violencia machista.

A Chaira e Ferrolterra unidas coa poesía pola igualdade e contra a violencia machista.

POESÍA EN FEMININO

Así se chama a iniciativa que a Concellaría de igualdade de San Sadurniño organiza para o dia 16 de setembro ás 18:30 no patio do prazo municipal um recital poético musical no que ten unha importante participación a poesía chairega.

Varias das persoas integrantes da Nova Poesía Galega achegaranse a San Sadurniño para intervir neste evento que ten como finalidade visibilizar a creatividade literaria feminina e o seu compromiso pola igualdade e contra a violencia machista.

Ao evento asistirán da NPG Nova Poesia Guitirica, Xelo Teijido, Mar Beres, Pas Veres e Antón de Guizán,  así como os vilalbeses María  Xosé Lamas e Martiño Maseda, a poeta do rural de Quiroga Ana Vila Portomeñe e a  pontesa Silvia Pardo Galdo. Tamén estará a poeta de Labrada, Luz Campello García (NPG) que ademais de ser unha profesional no ámbito do social tamén acaba de publicar “Inventario do prohibido” no que se fai unha chamada á igualdade real entre mulleres e homes.

Todos e todas traerán os seus versos ao patio interior da Casa do Concello, onde tamén poderemos escoitar as interpretacións da nativa de San Sadurniño Noreia Hermida Pérez ao piano e a frauta traveseira. O acto pecharao a cantautora Sandra Tenreiro e como peche contaremos coa actuación da profesora de Guitiriz co seu último traballo “InfuSons”.

*Información achegada dende a asociación Os Vilares, Lareira de Soños.

Os Vilares, Lareira de Soños
dosvilares@gmail.com
+34 662 183 149
www.dosvilares.com
www.facebook.com/osvilares
twitter@dosvilares1

CERTAME LITERARIO DO CONCELLO DE VILALBA

CERTAME LITERARIO DO CONCELLO DE VILALBA

Na tarde de onte, conducido polo xornalista Xulio Xiz, celebrouse na Casa da Cultura do Concello de Vilalba o acto de presentación dos poemarios gañadores na pasada edición do Certame Literario que convoca o Concello de Vilalba. Refírome concretamente ás obras Telúrica de Xosé Otero Canto e Sonetos preposicionais de María Xosé Lamas, que acadaran o primeiro e o segundo premio, respectivamente. Un acto ateigado de xente que acudiu a escoitar na voz dos propios poetas algúns apuntamentos sobre cadanseus libros, ademais do recitado duns cantos poemas dos mesmos. Amenizou o acto o cuarteto musical Tuba e Dálle.

Velaí unhas imaxes que ilustran parte do acontecido onte:

Deseguido, fíxose pública na voz de Xulio Xiz, integrante do xurado, a acta coa resolución da XLIII Edición do Certame Literario de Vilalba, un dos máis lonxevos da Galiza, e agora ademais de maior contía económica, ao reducir o número de galardóns a un único premio, o cal se incrementa até os 7.000€. Lida a acta descubrimos que a obra gañadora neste 2017 foi ANTÍDOTO da escritora coruñesa Emma Pedreira Lombardía.

Emma Pedreira xa posúe unha ampla traxectoria literaria, non só en canto a premios acadados senón tamén no tocante a libros publicados. Por citar algúns datos que dean conta do anterior: Premio López Abente de Poesía con s/t, XIV Premio de Poesía Concello de Carral por Libro das mentiras, V Premio de Poesía Fiz Vergara Vilariño con Casa de orfas, IX Premio de Poesía Novacaixagalicia con Antítese da ruína, Premio Johán Carballeira por Velenarias, IV Premio Internacional de Poesía, “El Mejor Poema del Mundo”, co poema Lista da compra da viúva. Sen esquecermos títulos coma Corazón e demais tripas, Bestiario de silencios, Bibliópatas e fobólogos, etc.

 

Medre a Poesía!

MARÍA XOSÉ LAMAS NA FEIRA DO LIBRO DA CORUÑA CON “SONETOS PREPOSICIONAIS”

MARÍA XOSÉ LAMAS NA FEIRA DO LIBRO DA CORUÑA CON “SONETOS PREPOSICIONAIS”

O vindeiro 7 de agosto, no transcurso da Feira do Libro da Coruña, a escritora vilalbesa María Xosé Lamas estará presentando e firmando exemplares do seu último libro, SONETOS PREPOSICIONAIS, co cal acadou o 2º Premio na XLII Edición do Certame Literario do Concello de Vilalba.

O acto desenvolverase entre as 18 e as 19:30 horas na caseta de Alvarellos Editora.

Posteriormente, ao redor das 21:10 horas, a propia autora acudirá á presentación de OLGA, a Revista de poesía galega en Madrid, nacida ao abeiro do Grupo poético Bilbao, pois participou, xunto con outras vintetres poetas galegas, no presente número de OLGA, intitulado nesta ocasión Donas vintecatro.

POÉTICA DO CORAZÓN

POÉTICA DO CORAZÓN

Sentín o gong anunciando a hora de mergullarnos no mar dos soños
a través dese río que flúe a pesar de si mesmo,
partindo do silencio, sempre do silencio
-orixe e fin da palabra enfiada e feita verso.
Tamén a claridade do metal percutido coas xemas dos dedos,
a carimba, os axóuxeres, as canas, o pandeiro…
Sons apreixados coas mans, sementados a eito,
mesturados co aire temperado do alento
dunha frauta e un clarinete baixo tinguidos de outono.
E no centro a voz de Eva, o seu veludo acariciando lento
a cor escintilante dos sentimentos que, ás veces sen dono,
revoan polo aire buscando un centro
no que aniñar, aínda fugazmente e sen pretexto.
E fiquei namorada da súa palabra, da súa dozura, da súa maxia, do seu talento…
hoxe tan preto!
Soñarei acotío coa súa luz difusa que convida ao desexo
das verbas de meigallo, da súa ollada que adoro porque ve dende dentro
e coa súa trade máxica afonda até o núcleo e dá alimento
aos sentires máis orfos.
Grazas, por todo!

A palabra de Toño Núñez acerca de CANTIGAS PARA APRENDER A SOÑAR

A palabra de Toño Núñez acerca de CANTIGAS PARA APRENDER A SOÑAR

Cantigas para aprender a soñar… 

Dende o corazón da Terra Chá, aló onde sentou cátedra o Manuel María (que terá a Terra Chá, que tantos poetas e poesía dá)… Pois… dicía que, dende o corazón da Terra Chá, vese ben o ceo todo. Pero para ver ben todo o ceo non chega con ter boa vista, nin aparellos tecnolóxicos… Non, non… Para ver ben o ceo precísanse dúas cousas máis importantes:  amor e sensibilidade. Boa vista e aparellos tecnolóxicos poden telos moitas persoas; amor e sensibilidade… xa non tantas… Pero María Xosé Lamas, aquela nena-adolescente-moza de Vilapedre, tenas a mans cheas. E, por iso, soubo mirar para o ceo con amor de nai, de tía e, mesmo, de profesora. E isto é moito amor… E coa sensibilidade de muller poeta, que é o que é esta chairega; dende a cabeza até os pés, e dende a epiderme ata a médula… deulle por escribir. E, con tanto amor e sensibilidade, escribiu estas Cantigas para aprender a soñar. Poesía doce coma o mesmo mel e tenra coma un abrocho de roseira en flor… Ou coma un bico de nena… Poesía chea de musicalidade… Poesía para nenas e nenos… Só para nenas e nenos? A min gústame tanto…

Porque nela hai… iso: sensibilidade, tenrura, amor, delicadeza, música, soños… Pero, tamén, unha lingua escollida, unha lingua de namorar, unha lingua de regueifa… E imaxes frescas e gorentosas… E lugares marabillosos onde aniñan a curiosidade e a fantasía… Así, con todos estes ingredientes, e con todo ese amor de neta, de filla, de nai, de tía… e de profesora, cociñou María Xosé, con lume lento e con mans amorosas, este feixe de versos; versos que alimentan e que saben… a pan de caramelo.

 Deste xeito, con ollos de nena da Terra Chá, mirou esta muller poeta para o ceo inmenso e viu, nas noitiñas mornas do verán, e nas frías e longas noites de invernía, como a raíña do firmamento, esa raíña xitana, ía mudando de cara. E ía gobernando a vida, a nosa vida. Viu, así, con eses ollos grandes de nena, primeiro, a lúa nena. E cantoulle a súa cantiga:

 

Tan só amosando

a metade da cara,

vén cantando a lúa

unha doce nana.

 “Durme meu ruliño,

que te hei levar

por riba dos montes,

dos vales… e do mar.

 E despois viuna medrar, até facerse moza e dixo:

 

 A xigante lúa

coroando o ceo,

coida das estrelas

que hai no firmamento.

 

No escuro da noite,

co seu branco veo,

entoa cantigas

que quitan o medo.

 E máis despois, viuna, sorprendida e tristeira, viuna encoller… Ai… pero, aos poucos, entusiasmada, ollouna renacer… E comparouna, incrédula, cun círculo:

 

Un círculo negro

raiado con liñas…

Como vai ser esa

a lúa noviña?

 E quedou durmida…   Mais… cando espertou, abriu o ollos e… mamaíña!  No canto da lúa, unha enorme bóla de ouro ocupara o trono da lúa lueira… E cavilou que eran noivos:

 O noivo da lúa

Catalina é o sol,

chámase Lourenzo

como un gran señor.

E comprobou, tamén, como o sol mudaba a fasquía da paisaxe. E, dixo:

 Durante o verán,

quentando e alumando,

o sol decorou

de ocre os prados…

 

 Agora no outono

salouca tristeiro

porque o vento tolo

con sopro lixeiro

 

espallou as follas

polo chan deitado.

Que bágoas de choiva!

Todo está mollado!

  E foille cantando, feliz e ditosa, ao sol todo o ano:

 Polo inverno:

 Tremendo de frío,

detrás dos nubeiros,

ben agochadiño,

agarda Lourenzo.

 Mais, de vez en cando,

dende o brando niño,

mándanos un raio

brillante e morniño.

 E, en chegando a primavera, renovou o seu canto:

 O sol espertou

da noite calada;

os paxaros volven

a facer niñada…

Ás veces o ceo

fica anubrado,

agochando o sol

detrás dun gris manto.

 

Cando temos frío,

só hai que chamalo…

baixiño, baixiño…

E vén de contado!

 E, cantando e cantando, foi facendo un río de versos… Porque, en vendo as xentes do ceo o ben que cantaba esta muller, os cometas, as estrelas fugaces, e aínda os planetas, tamén lle pediron a súa canción. E tivérona. E foron felices, sen comeren perdices nin nada diso, só cos versos, coas cantigas e coa música de María Xosé.

 Pero… un día… non saíu o sol… Nin asomou a lúa. Tampouco houbo estrelas fugaces. Nin cometas. Nin planetas… Porque reinaba, aquela noite, a escuridade con todo o seu negror, a raíña das tebras. E, daquela, aló pola beira do embigo, comezou a sentir así como un bule-bule de congoxa. E a noite foi medrando e a congoxa volveuse un algo de medo, un mediño pequeno…pequeno… E, para escorrentalo, botouse a cantar:

 A noite tan negra,

tan longa e escura,

dáme moito medo

se non sae a lúa.

Que medo me acode

cando estou soíña!

A casa é un castelo,

do patio á cociña.

 

Cheo de pantasmas,

de ogros e meigas,

e de homes do saco

que sacan manteigas.

 E, así, cantando, cantando, foise quedando durmida, durmida, durmida… E soñou… Soñou con cantigas, con amenceres, con música de paxariños…

 Ata que, de mañanciña, un raíño de sol coouse pola ventá e…

 Por detrás dos montes

de cor azulada,

aparece o sol

estreando a alba.

 

 De pé, sobre a alfombra,

ollo cara a fiestra…

Un día de sol…

Un día de festa!

 Despois foi ao colexio e, polo mediar da mañá…

 Son as once e media,

comeza o recreo.

Todos a xogar

baixo o azul do ceo!

 

 Cando soa o timbre,

que susto levamos!

Rematou o xogo

e volve o traballo.

 E foi camiñando o día… E chegou a merenda…

 Galletas con queixo,

chocolate e pan,

biscoitos, marmelo,

torta de mazá…

E a tardiña foi pasando… E a noite foise achegando…

 O día está rematando

e  a noite a espertar,

dende a fiestra do meu cuarto

vese xa á lúa asomar.

 

No horizonte lonxicuo

adormece o sol morniño,

polos nubeiros tapado

coma se fose un meniño.

 

 A cama por min agarda

cos brazos de lenzo abertos

e a brandiña almofada

tamén agarda en silencio…

 

que nela os cabelos pouse

para acaricialos tenra

mentres o meu maxín voe

por entre as máxicas letras

 

dun libro que ficará

comigo nun intre inerte

cando as meniñas, xa cansas,

entre as pálpebras se pechen.

 E foron pasando os días da semana… E os meses do ano… E, cos meses, as estacións… A primeiriña… ah… a primavera!

 Xa estamos na primavera,

anuncia o cuco cucando;

a escura noite xa mingua,

o día xa vai medrando.

 Despois, coma un lume poderoso, fíxose rei o verán…

 O verán pasea contento

co sorriso despregado

soprando o seu quente alento!

 E aínda despois, apareceu por alí un señor de longas barbas e  guedellas chamado Outono con pintas de bonachón. Era un extraordinario pintor de follas… E os nenos preguntaban… Quen será este vello? Que virá facer aquí?

 Tinguirei de vellos ocres

as árbores dos outeiros

e as follas voarán lonxe

en remuíños eternos.

 E así… foron devecendo os días… E fuxiron as andoriñas… E viñeron os cogomelos, as abelás, as castañas… E as xeadas de xaneiro… E reinou o inverno…

 Amence o día! Todo xeado!

 Non sopra o vento! Todo está calmo!

 Todo está triste! Todo aquelado!

 E…

 Colorín colorado…

 Este fermoso conto queda…

 Contado!!!

 

*Texto facilitado por Toño Núñez, e que pronunciou a dúo coa autora do poemario, María Xosé Lamas,  durante a presentación de CANTIGAS PARA APRENDER A SOÑAR na Feira do Libro de Lugo.