Andanzas do Suso de Lameliña. UNHA NOITE CON DARCY E FUNGIE

Andanzas do Suso de Lameliña

Suso de Lameliña

UNHA NOITE CON DARCY E FUNGIE

Era o segundo día de estancia en Dingle. Pola tarde saíra pola baía nunha ruta turística coa idea de observar a fauna mariña pero, sobre todo, coa ilusión de poder atoparse co golfiño Fungie, que sempre se amosaba cariñoso e amigable cos humanos . Aquela tarde non foi posible, non houbo maneira de avistalo; non era o normal, pero ás veces desaparecía por unhas horas e, precisamente, cadroulle ese día.

O golfiño Fungie aparecera a principios dos anos oitenta na pequena poboación do suroeste de Irlanda, Dingle (O Forte). Desde aquela a súa presenza fixo desta vila do condado de Kerry unha das maiores atraccións turísticas da Illa Esmeralda. Hai cousa de dous anos saíu en todos os medios de comunicación, non só irlandeses, a noticia da desaparición de Fungie; desde entón, e vai para máis de dous anos, non se volveu saber nada máis del.

Logo de regresar do paseo pola baía e de comer unhas ameixas á mariñeira e un bo rodaballo no Anchor Down, un dos mellores restaurantes de marisco e peixe da bisbarra e de facer tempo paseando polo porto e polas rúas da vila, dirixiuse ao pub onde xa estivera a noite anterior presenciando a actuación dun grupo de música tradicional que lle gustara moito.

Segundo entrou no local, xa a viu arrimada á barra e cunha pinta de Guinness na man. Desde ese intre soubo que algo especial ía ocorrer aquela noite, así que se dirixiu cara a onde estaba a muller loira e, poñéndose ao seu carón, pediu unha pinta. Agardou a que a compañeira de bebida rematase a mesma e cando esta se dispuña a saír, dirixiulle a palabra, convidándoa a outra cervexa. Aceptou cun sorriso amplo, e, a partir de entón, pinta tras pinta, estiveron toda a noite falando de Fungie, dos mariñeiros de Muros e das cancións de The Pogues, The Cramberries e de Van Morrisson. Aquela noite a actuación en vivo pasoulle desapercibida.

Cando o pub pechou, acompañou a Darcy (Escura), era o nome da moza, a un dos últimos locais en pechar e alí tomaron a arrancadeira, para logo dirixirse ao porto e facerlle unha visita ao famoso golfiño, que alí se atopa a xeito de escultura . Ao darlle unha caricia notou coma o cetáceo comezaba a moverse e a facer cabriolas; deixara de ser de chumbo para mudar en ser vivo.  Foi entón cando Darcy propuxo montar nel e dar unha volta polo océano. Iso fixeron, ou polo menos cre que así foi, para despois de navegar sobre os seu lombo durante case unha hora regresar ao peirao. Logo xa non se lembra de máis nada.

A mañá seguinte espertou na cama do seu hotel, preto xa do mediodía e , ao erguerse, para non ir parar ao chan do mareo que lle deu, tivo de novo que deitarse e estar un par de horas máis ata que se empezou a atopar mellor. Unha vez máis ou menos reposto e despois de pegarse unha boa ducha, ao regresar ao leito viu unha nota enriba da mesa de noite, tomouna nas mans e leu:

Mañá ás dez agárdote no John Benny´s. Deica entón.

Darcy

Ás dez estaba puntual no pub. Media hora despois, a moza loira non aparecía. Totalmente recuperado e xa coa segunda pinta empezada, por fin, ve coma entra e se coloca no outro extremo da barra. Coa xarra na man diríxese cara a ela e saúdaa. Ao ver que non lle prestaba atención, vai e saca a nota do bolso e poñéndollo diante dos ollos dille: “Eu só fago o que me mandaches, Darcy”. Entón ela botando unha gargallada que se escoitou en todo o local, colleu o papel e pedindo un bolígrafo ao camareiro escribiu:

Hoxe non podo acudir. A noite pasada foi moi agradable, pero faltou o mellor. Para outra vez, ten máis coidado coa bebida.

De parte de Darcy

Rematado o escrito entregoulle a nota e de novo botando outra gargallada continuou dicíndolle:

—Eu son a súa irmá xemelga e ordenoume, se é que te vía, que che comentara o que veño de escribir.

E despedíndose del cun aceno, colleu e marchou para o escenario, onde a agardaban os compañeiros de grupo, para iniciar a actuación da noite.

Rematou de tomar a pinta e unha  insoportable dor de cabeza foise apoderando del, polo que decidiu que esa noite non era a máis axeitada para seguir de cervexas. Colleu, profundamente abatido, e encamiñouse cara ao hotel

Familias e cativada, no centro da terceira xornada do Festival Atlántica en Santiago

FAMILIAS E CATIVADA, NO CENTRO DA TERCEIRA XORNADA DO FESTIVAL ATLÁNTICA EN SANTIAGO

·        Virginia Imaz (Euskal Herria) e Carolina Rueda (Colombia) actuarán xuntas pola mañá e pola noite·        

. A ‘Gaitazumba’ de Luis Prego regresa este ano ao festival e tomará a Praza de Cervantes·        

. Os bebés terán unha cita con Atenea García no Parque de Bonaval

A Praza de Cervantes concentrará a actividade do Festival Atlántica durante a mañá do sábado. A partir das 12 horas, o público infantil e familiar ten unha cita cos ‘Contos do Cantábrico ao Pacífico’ da narradora guipuscoana Virginia Imaze mais a colombiana Carolina Rueda. Unha vez rematada a sesión, o público está convidado a participar no espectáculo de ‘Gaitazumba’ de Luis Prego, ás 12:45 horas, no mesmo lugar.

Pola tardiña, ás 19 horas, o Parque de Bonaval recibirá a función ‘Corochas’ de Atenea García, concibido para bebés de entre cero e tres anos. A quenda do público adulto comezará ás 21:30 horas, tamén en Bonaval, cando Virginia Imaz e Carolina Ruedavolvan compartir escenario coas historias da ‘Mitoloxía vasca’ e dos ‘Contos e sucedidos’, respectivamente.

O domingo, 3 de xullo, logo dunha pausa de dous anos por mor da pandemia, vaise celebrar de novo o ‘Vermú de contos’, unha xuntanza informal entre os artistas e o público nun ambiente distendido na leira de Barcia, en Ribóo, no concello da Estrada. As prazas para esta actividade son limitadas e para asistir cómpre inscribirse a través do correo festivalatlantica@gmail.com. Unha vez formalizada a inscrición, achegarase toda a información sobre a actividade e a localización exacta aos participantes.

Alén de Santiago

E mentres todo isto está a acontecer en Santiago, o sábado haberá tamén contos atlánticos no auditorio do Concello de Pazos de Borbén (Vítor Fernandes e Estefânia Surreira, 12 h), na casa da árbore de Anxo Moure en Garabelos, Chantada, no hórreo de Carnota (Paula Carballeira, 20:30 h), no Castelo de Castrodouro en Alfoz (Santi Prego e Jorge de Arcos, 20:30 h) e na Eira de Traxeito de Dodro (Sofia maul e Charo Pita, 20:30 h). E o domingo, Lois Pérez estará en Mondoñedo na casa modernista Santa Emilia (21:30 h).

Pausa ata o mércores

O festival Atlántica descansará ata o vindeiro mércores 6 de xullo, cando os contos volvan tanto a Santiago como ao resto das sedes ata completar os 94 espectáculos previstos nesta edición por toda Galicia. Esta intensa programación é posible grazas ao financiamento da Xunta de Galicia e da Deputación da Coruña e a colaboración dos concellos e entidades que acollen ao festival. Cómpre lembrar que Atlántica desenvolve a súa actividade nas localidades de Ferrol, Alfoz, Boiro, Cuntis, Dodro, Lalín, Mondoñedo, Mugardos, A Pobra do Caramiñal, Ribeira, Outes, Sanxenxo, Ourense, Pazos de Borbén, Vigo, A Estrada, Campo Lameiro, Carnota, Chantada, Paderne, Zas, Teo e Padrón ademais de Santiago de Compostela. Toda a información sobre os espectáculos e os artistas está dispoñible na web do festival.

Festival Atlántica

Atlántica, Festival Internacional de Narración Oral, naceu no ano 2013 con sede en Santiago de Compostela cunha clara vocación de ser un encontro de voces e historias de perfil atlantista. O seu obxectivo inicial era indagar nas raíces das historias do océano, na procura da identidade cultural común do Atlántico e nas historias que se foron difundindo polos camiños do mar. Co paso do tempo este obxectivo ampliouse coa incorporación da rede de festivais do atlántico e a interacción do patrimonio inmaterial das historias co patrimonio material e cultural de Galicia. Na actualidade, Atlántica presenta unha identidade propia e singular que o converte nun referente dentro dos encontros de narración oral da Península Ibérica e de América Latina.

+INFO: http://festivalatlantica.gal

20220701-NP-SANTIAGO_FestivalAtlantica

Os contos do Festival Atlántica tamén chegan á provincia de Lugo e estarán en Mondoñedo, Alfoz e Chantada

OS CONTOS DO FESTIVAL ATLÁNTICA TAMÉN CHEGAN Á PROVINCIA DE LUGO E ESTARÁN EN MONDOÑEDO, ALFOZ E CHANTADA

  • Mondoñedo acollerá os espectáculos de Lois Pérez e Caxoto os días 1 e 9 de xullo, respectivamente
  • En Alfoz actuarán Santi Prego e Jorge de Arcos o sábado 2 de xullo e Vero Rilo e Sonsoles Penadique o día 9
  • O sábado 2 de xullo as historias estarán na casa da árbore de Anxo Moure, na parroquia de Mariz, Chantada

A provincia de Lugo volve acoller este ano parte da programación do Festival Atlántica de Narración Oral que celebra a súa décima edición. Nesta ocasión haberá espectáculos no Castelo de Castrodouro de Alfoz, nos xardíns da casa modernista Santa Emilia e en Alfar dos Muíños, ambos en Mondoñedo, e na casa da árbore de Chantada. Todas as funcións son gratuítas e son posibles grazas ao financiamento da Xunta de Galicia e da Deputación da Coruña e a colaboración dos concello de Alfoz e Mondoñedo e Esquina Atlántica.

A actividade comezará este venres, 1 de xullo, en Mondoñedo, onde Lois Pérez compartirá co público adulto as historias do seu espectáculo ‘Contaba morrer’. A función comezarás ás 21:30 horas nos xardíns da casa modernista Santa Emilia. Uns días máis tarde, o 9 de xullo, Felipe Díaz ‘Caxoto’ estará cos seus ‘Contos a pé de rúa’para toda a familia en Alfar dos Muíños, tamén no concello mindoniense e a partir das 20:30 horas.

No que respecta a Alfoz, están previstos dous espectáculos para adultos no Castelo de Castrodouro. O primeiro será o sábado 2 de xullo, ás 20:30 horas, cando Santi Prego e Jorge de Arcos levanten o pano do ‘Teatro máis pequeno do mundo’. Unha semana máis tarde, o 9 de xullo, será a quenda das ‘Lavandeiras’ de Vero Rilo e Sonsole Penadique, tamén ás 20:30 horas.

Tamén Chantada recuncará como sede do Festival Atlántica logo da boa acollida que tiveron o ano pasado os contos en barca tradicional. Regresa así Anxo Moure pero desta volta será cos ‘Contos na casa da árbore’ en Garabelos, parroquia de Mariz, a partir das 10 da mañá e en sesións a demanda ata ás 7 da tarde. Haberá historias do ‘Carballo con botas’ na copa dun castiñeiro acompañadas de proxeccións no Cinema Palleiriso do conto ‘Zapatiños de cartón’ en formato curtametraxe e protagonizado polos monicreques de Tarabelos.

Atlántica multisede

Pero alén da provincia de Lugo, a actividade do festival tamén estará noutros vinte concellos e rematará o 9 de xullo ata completar os 94 espectáculos previstos en toda Galicia. Deste xeito, nesta edición tamén haberá actuacións nas localidades de Santiago de Compostela, Teo, Padrón, Ferrol, Boiro, Cuntis, Dodro, Lalín, Mugardos, A Pobra do Caramiñal, Ribeira, Outes, Sanxenxo, Ourense, Pazos de Borbén, Vigo, A Estrada, Campo Lameiro, Carnota, Paderne, Zas, ademais de Mondoñedo, Alfoz e Chantada. Toda a información sobre os espectáculos e os artistas está dispoñible na web do festival.

Festival Atlántica

Atlántica, Festival Internacional de Narración Oral, naceu no ano 2013 con sede en Santiago de Compostela cunha clara vocación de ser un encontro de voces e historias de perfil atlantista. O seu obxectivo inicial era indagar nas raíces das historias do océano, na procura da identidade cultural común do Atlántico e nas historias que se foron difundindo polos camiños do mar. Co paso do tempo este obxectivo ampliouse coa incorporación da rede de festivais do atlántico e a interacción do patrimonio inmaterial das historias co patrimonio material e cultural de Galicia. Na actualidade, Atlántica presenta unha identidade propia e singular que o converte nun referente dentro dos encontros de narración oral da Península Ibérica e da América Latina.

20220629-NP-LUGO-FestivalAtlantica

Paula Carballeira e Quico Cadaval inauguran xuntos en Santiago de Compostela a décima edición do Festival Atlántica

PAULA CARBALLEIRA E QUICO CADAVAL INAUGURAN XUNTOS EN SANTIAGO A DÉCIMA EDICIÓN DO FESTIVAL ATLÁNTICA

  • Tamén haberá espectáculos de Dani Blanco, Cris Collazo, Celso Fernández Sanmartín e a Banda Municipal de Música
  • No concello de Teo inaugurarán o festival os portugueses Vítor Fernandes e Estefânia Surreira
  • Toda a programación é gratuíta e prolongarase ata o 9 de xullo nas múltiples sedes de Atlántica

A inauguración do X Festival Atlántica vai estar protagonizada por dous grandes da narración oral galega: Paula Carballeira e mais Quico Cadaval. Ambos os dous artistas ocuparán o escenario que se vai instalar no Parque de Bonaval para celebrar co público os ‘10 anos do mar de contos’. Será a partir das 21:30 horas e con entrada gratuíta. Iso si, as cadeiras están esgotadas desde hai un par de días pero é posible acceder ao espazo e sentar na herba ou levar un asento propio.

Pero antes deste acto oficial están previstas outras actividades repartidas pola cidade. A primeira cita será ás 11 da mañá no CSC das Fontiñas onde o galego Dani Blanco levará as súas ‘Historias desde o outro lado da raia’, unha escolma de contos dirixida ao público infantil e familiar.

Xa pola tarde, ás 19 horas, os bebes de entre 0 e 3 anos teñen unha cita con Cris Collazo no Parque de Bonaval e ‘Son de berce’. Un chisco máis tarde, ás 20 horas, será a quenda dunha ‘Romaría’ artellada entre Celso Fernández Sanmartín e a Banda Municipal de Música de Santiago na Praza de Praterías.

Ademais, o concello veciño de Teo tamén recibirá un espectáculo do Festival Atlántica. Trátase de ‘Dois dos montes’ dos portugueses Vítor Fernandes e Estefânia Surreira que actuarán na Carballeira da Tomada, en Calo, ás 21:30horas.

Atlántica multisede

A actividade do festival en Santiago continuará ata o vindeiro 9 de xullo e incluirá un total de 31 espectáculos dos 94 previstos en toda Galicia. Esta intensa programación na cidade é posible grazas ao financiamento da Xunta de Galicia e da Deputación da Coruña e a colaboración do Concello de Santiago.

Mais Atlántica tamén vai desenvolver a súa actividade noutros lugares espallados polas catro provincias galegas. De feito, outras dous sedes acollerán mañá espectáculos do festival. A primeira delas é Ferrol, onde a colombiana Carolina Rueda brindará dúas funcións, unha para público infantil e familiar e outra para adultos, na Biblioteca Municipal. O segundo lugar é Outes onde a galega María da Pontragha tamén ten previstas dúas funcións para nenos e maiores na Praia de Broña.

Alén diso, nesta edición tamén haberá actuacións nas localidades de Alfoz, Boiro, Cuntis, Dodro, Lalín, Mondoñedo, Mugardos, A Pobra do Caramiñal, Ribeira, Sanxenxo, Ourense, Pazos de Borbén, Vigo, A Estrada, Campo Lameiro, Carnota, Chantada, Paderne, Zas e Padrón, ademais de Santiago de Compostela, Ferrol e Outes. Toda a información sobre os espectáculos e os artistas está dispoñible na web do festival.

Festival Atlántica

Atlántica, Festival Internacional de Narración Oral, naceu no ano 2013 con sede en Santiago de Compostela cunha clara vocación de ser un encontro de voces e historias de perfil atlantista. O seu obxectivo inicial era indagar nas raíces das historias do océano, na procura da identidade cultural común do Atlántico e nas historias que se foron difundindo polos camiños do mar. Co paso do tempo este obxectivo ampliouse coa incorporación da rede de festivais do atlántico e a interacción do patrimonio inmaterial das historias co patrimonio material e cultural de Galicia. Na actualidade, Atlántica presenta unha identidade propia e singular que o converte nun referente dentro dos encontros de narración oral da Península Ibérica e da América Latina.

20220629-NP-SANTIAGO_TEO-FestivalAtlantica

HENKO. A mirada de Miguel Díaz

HENKO

Miguel Díaz

Título: ARAME DE ESPIÑO

ARAME DE ESPIÑO, Miguel Díaz

Na xeografía arisca do ignoto, emerxe a montaña da conxectura, borrando camiños entregos. As formas nas que nos erguemos sementan hipóteses acotío erradas. Distancias alimentadas por medos vellos que flúen polas veas como células amargas. Abránguennos ás veces lembranzas arame de espiño, tristuras de marañas teimudas conxugadas en noites mestas. Existen épocas así, nas que todo é ferida. E desde o fondo do tallo só podemos ver o gume alto dun machado que nos encolle. Existen verbos que non flúen, palabras abortadas que nos anegan. Momentos decisivos que nos afastan, sentencias infames que nos diminúen.
Pero a dor é un monstro que medra nas tebras, por iso hai que desenraizala da escuridade, enfrontala á alborada. Deixar que a luz dun día novo a devore cos seus dentes afiados na esperanza. Hai que desvencellala da medula, arrincala do seu último reduto nas enxivas, cuspila nas corredoiras mentres o arame nos observa, impotente, máis aló dunha cuneta que non pode salvar.

DEMIURXIA. Patricia Torrado Queiruga: “ No xardín da noite”

DEMIURXIA, No xardín da noite

DEMIURXIA

Patricia Torrado Queiruga

NO XARDÍN DA NOITE

Toda boa demiurga ten que saber facer moitas cousas, porque para iso adquirimos motricidade fina, e intelecto, imaxinación e unha sorte marabillosa de sentidos cos que aprehender o mundo.

Na casa da avoa o primeiro era aprender a facelo todo, dende ben cativas, pero nesa pleura que recobre o cerebro quedan algunhas sensacións a lume. É pechar os ollos, apuntar cun dedo ao calendario, saber que é mes de xuño, que é día 23 e o corpo enteiro baila un savoir fare antergo. Deixar que o naris nos leve aos camiños xa mil veces paseados, transitar as corredoiras e nomear o mundo coma cando tiñamos cinco anos, da man da avoa, co mandil a cadros, aquel no que gardaba unha presadiña de caramelos, ou de pasas. Como me gustaban as pasas. 

Na man un cestiño de vime pequeno, con asa, e unha navalla. Si, as nenas de aldea sempre levamos unha navalla no peto, dende cativas, nunca nos mancamos con ela e sobrevivimos.

Deixar medrar nos beizos o nome das flores da noite do San Xoán. Porque é a noite máis festeira e meiga das que hai en todo o ano, consagrada máis que o propio santo, pois non houbo cristianismo que lle sacase as cores, ou a ledicia.

Olliños de noso señor, herba de Santa María, malva de olor, romeu, hipérico, fiuncho, follas de limoeiro, rosas, herba luísa, a cuestión é que sempre nos pasábamos de plantas, tiñamos que ter sete, pero o monllo medraba e mentres fose impar, todo ía en orde. O ritual era como un pedir permiso para poder cortar unha ramiña, acariñando na planta, e deixando as mans impregnadas da súa saiba, recender os camiños perfumados que quedaban entre os dedos e nos que se nos pegaban os soños e os sorrisos.

Coller unha almofía de porcelana esmaltada, ou un caldeiro de zinc e ir por auga á fonte, porque é máis pura que a da billa, ou iso di a avoa. 

Somerxer as flores coa impaciencia de quen agarda pola mañá de reis, e un dente de allo, sen estonar, para que non veña o demo facer das súas, porque unha cousa é ser meiga e non andar nos pasos dos santos, pero o demo é cousa aparte. 

E así, entre dous mundos, entre o ben e o mal, entre o pagán e o cristián medramos coas meniñas incendiadas de cacharelas, flores e ilusión.

Nunha tarde coma a de hoxe, facede das crianzas demiurgas da tradición, fachendosas da terra que habitan, sementada da herdanza do agarimo dos sentidos.