Actos da Cultura Chairega 2026: Homenaxe a Manuel María no seu XXII Cabodano

Coma todos os anos por estas datas, o Instituto de Estudos Chairegos, coa colaboración do Concello de Vilalba, organiza os ACTOS DA CULTURA CHAIREGA-2026, en homenaxe a MANUEL MARÍA, coincidindo neste ano co seu XXII CABODANO.

PROGRAMA:

-DOMINGO 6-09-2026 – ÁS 12:30 HORAS
NO ESPAZO MANUEL MARÍA (Entrada de balde)

OFRENDA FLORAL E RECITADO A CARÓN DA SÚA ESCULTURA

APARTADO MUSICAL: CARLOS GÓMEZ OSA

 -SÁBADO 12-09-2026 – ÁS 20:00 HORAS

NO AUDITORIO MUNICIPAL DE VILALBA (Entrada de balde. Reserva de localidade en entradasvilalba.es)

CONCERTO A CARGO DO GRUPO: CATRO NUN ZOCO

NOTA_INFORMATIVA_CULTURA-CHAIREGA26

Unha exposición sobre a figura de Manuel Lourenzo completará a estrea de A VELADA DE LONDRES de ButacaZero

A mostra itinerante amosarase por primeira vez este 4 de setembro no Teatro Rosalía de Castro da Coruña e acompañará ao espectáculo no seu posterior percorrido para divulgar o legado do mestre da escena galega

Coincidindo coa estrea de A velada de Londres o vindeiro 4 de setembro no Teatro Rosalía Castro da Coruña, a compañía ButacaZero ofrecerá ao público algo máis ca unha función teatral: unha experiencia completa e un percorrido pola memoria de quen foi unha das grandes figuras da escena galega, Manuel Lourenzo (1943-2025). Trátase dunha exposición itinerante de seis paneis que se instalará no vestíbulo do teatro antes da función e que acompañará á montaxe na súa posterior traxectoria.

Deseñada baixo o título ‘Manuel Lourenzo. A pegada que continúa’, a mostra foi concibida polo director Xavier Castiñeira coa colaboración de Paco Oti, Inma López Silva, Ana Abad de Larriva, Gloria Rico e o fondo bibliográfico da Biblioteca-Arquivo Teatral Francisco Pillado Mayor da Universidade da Coruña.

Esta exposición non pretende ser un percorrido histórico exhaustivo pola vida e a obra de Manuel Lourenzo, senón unha homenaxe construída desde a emoción e o afecto do propio Castiñeira polo seu mestre. Máis que explicar a súa traxectoria, a exposición quere celebrar a súa presenza e manter vivo o seu legado.

Un prolífico arquivo: máis de 300 obras e a obsesión por Drácula

A exposición amosa a dimensión colosal dun creador que facía do teatro unha urxencia vital desde que regresou de Alemaña en 1965 para “alumear unha Galicia gris”. Entre os datos e documentos que rescata a mostra destaca a singular disciplina de Lourenzo: un autor que escribiu máis de 300 pezas teatrais (reunidas en sete volumes) regresando puntualmente cada día ás súas obras porque escribir formaba parte da súa maneira de estar no mundo.

Do ‘Pensar co corpo’ ao referente popular

A mostra abarca tamén as múltiples vidas de Manuel Lourenzo: desde a súa faceta como impulsor e fundador de espazos clave para a cultura galega (O Facho, Teatro Circo, a Escola Dramática Galega, a compañía Luís Seoane ou Casahamlet) ata a súa labor pedagóxica, teorizada no seu célebre manual de interpretación Pensar co corpo (2000). O percorrido repasa ademais o seu traballo como tradutor ao galego dos grandes clásicos (Esquilo, Shakespeare, Brecht, Beckett) e a súa conexión co gran público a través de personaxes icónicos na televisión como Melgacho (Mareas Vivas) ou Terito (Fariña).

“Seis paneis apenas poden suxerir a dimensión dunha vida dedicada ao teatro. Esta exposición non pretende contalo todo, só abrir unha pequena fiestra a un home que nos ensinou a mirar e entender a escena como vida compartida”, sinala o director Xavier Castiñeira. “Porque un mestre non permanece só no que ensinou, permanece no que outros son capables de facer grazas a el”.

A exposición poderase visitar de xeito gratuíto no vestíbulo do Teatro Rosalía Castro da Coruña o vindeiro 4 de setembro, coincidindo coa estrea da peza, marcando o punto de partida dun itinerario que levará este tributo a Manuel Lourenzo polos diferentes espazos onde se presente o espectáculo.

A Velada de Londres. Equipo: Xurxo Cortázar, Xavier Castiñeira, Beatriz de Vega, Carlos Pinilla (arriba), Esperanza Mara e Sophia Rodal sentadas

SINOPSE A VELADA DE LONDRES

A elección de A velada de Londres ten tamén unha razón profundamente vinculada á historia da propia obra: en 1999, Xavier Castiñeira foi axudante de dirección de Manuel Lourenzo na súa posta en escena. Case tres décadas despois, Castiñeira retoma aquel texto desde a súa propia mirada e a súa concepción do teatro.

A Velada de Londres mergúllanos na súa visión sobre o universo de Drácula, unha das súas obsesións creativas. Nela imaxina unha escena tras o primeiro capítulo da novela de Bram Stocker, cando Jonathan Harker coñece ao Conde en Transilvania. No retorno a Londres xunto á súa muller Mina, Jonathan revive obsesivamente aquela experiencia, e a súa relación esborrállase entre o desexo, o medo e a fascinación.

A presenza en escena de Esperanza Mara, chelista e soprano, farán que o público poida disfrutar dunha velada teatral, pero tamén musical.

A representación completarase cunha pequena exposición dedicada á vida, obra e legado de Manuel Lourenzo. Un convite a descubrir e celebrar a memoria dun creador que deixou unha pegada imborrable no teatro galego.

ButacaZero

ButacaZero é a plataforma creativa de Esther F. Carrodeguas e Xavier Castiñeira coa que propoñen un teatro que dialoga coa actualidade dende unha mirada crítica e irónica, e no que a tradición teatral se mestura con linguaxes contemporáneas. A compañía, creadora e produtora de propostas como IRIBARNE (con 9 Premios María Casares, entre eles o de mellor espectáculo), O único que verdadeiramente quixen toda a vida é ser delgada, Papagena, 32m2, Despois das ondas ou Voaxa e Carmín, sitúase como un referente do teatro contemporáneo no panorama escénico galego.

SOBRE A VELADA DE LONDRES, DE BUTACAZERO

  • Estrea absoluta: 4 de setembro, ás 20:30 horas, no Teatro Rosalía Castro (A Coruña).
  • Dirección: Xavier Castiñeira.
  • Reparto: Xurxo Cortázar, Sophia Rodal, Teo Piñeiro, Esperanza Mara (soprano e chelista).
  • Banda sonora orixinal: Iago Hermo.
  • Deseño de luz: Violeta Martínez.
  • Espazo escénico: Beatriz de Vega.
  • Figurinista: Carlos Pinilla.
  • Produción e distribución: ButacaZero.
  • Produción en xira: Rubén Capelán.
  • Axudante de dirección: Nuria Montero.
  • Deseño gráfico e prensa: Coma Comunicación Creativa.

A X edición do Certame Micro-Escenas M2 do FIOT xa ten finalistas

O Festival Internacional Outono de Teatro de Carballo da a coñecer  os espectáculos experimentais de pequeno formato seleccionados polo xurado como finalistas do Certame Micro-Escenas M2, que poderán verse este outubro na 35º edición do FIOT

Entre as 25 propostas recibidas, as 6 pezas seleccionadas (5 delas, estreas absolutas) son: wOHrk, de Iván Dávila; A vinganza contra o Dr. Tirarrollas, da Compañía Humana; Fogar, de La Tercera; A casa do avó, de Candil Teatro; A vergonza era verde e comeuna a vaca, de Alicia López Méndez;  e Planeta pop: a alien que se converteu en superestrela, de Aterradas

O Certame Micro-Escenas M2 é unha iniciativa de teatro de proximidade, a primeira creada en Galicia, que busca visualizar novos formatos e experienciasescénicas, así como apoiar a compañías e creadores emerxentes

As propostas finalistas poderán verse en espazos non convencionais e singulares de Carballo durante as fines de semana do #FIOT35: a conserxería do Pazo da Cultura, a pastelaría Zuccaro, o Xardín Rosalía de Castro, a tenda de segunda man Buy & Sell, a tenda de calzado barefoot Upa! e a tenda de roupa infantil Sweet Spirit

Estas pezas finalistas do X Certame Micro-Escenas M2 recibirán unha compensación económica de 500 euros, ademais de optar, durante a celebración do FIOT, aos galardóns de Mellor Espectáculo e Mellor Interpretación, recoñecementos que outorgará o público fioteiro finalizado o evento e que suporán outro premio de 150 euros en cada caso


A X edición do Certame Micro-Escenas M2 do FIOT ten xa finalistas. O Festival Internacional Outono de Teatro de Carballo deu hoxe a coñecer os nomes dos espectáculos experimentais de pequeno formato que foron seleccionados como finalistas do certame e que poderán verse este mes de outubro durante a celebración da 35º edición do FIOT. 

Entre as 25 propostas recibidas, as 6 pezas seleccionadas (das cales, 5 serán estreas absolutas) son: wOHrk, de Iván Dávila; A vinganza contra o Dr. Tirarrollas, da Compañía Humana; Fogar, de La Tercera; A casa do avó, de Candil Teatro; A vergonza era verde e comeuna a vaca, de Alicia López Méndez; e Planeta pop: a alien que se converteu en superestrela, de Aterradas. Son propostas que transitan por disciplinas tan diversas como o clown, o teatro de obxectos, o teatro de máscaras, a danza, o teatro físico ou o de actor.

O xurado de profesionais das artes escénicas desta X edición do Certame Micro-Escenas M2 estivo integrado por Caterina Varela, artista, comisaria e xestora cultural, directora das Residencias Paraíso, do Colectivo RPM; Gustavo del Río, director, dramaturgo e xestor cultural; Alba Bermúdez, actriz e codirectora da compañía Galeatro; Carmen Castro, directora artística do FIOT e xefa do Servizo de Cultura do Concello de Carballo; e Xiana Márquez, membro da organización do FIOT e monitora cultural da concellaría de Cultura o Concello de Carballo, en calidade de secretaria do xurado e sen voto.

En palabras do xurado: “esta décima edición do Certame de Micro-Escenas M2 continúa reafirmando o seu compromiso coas artes vivas, coa investigación de novas linguaxes, coa exploración de novos formatos e co impulso de compañías e creadores emerxentes. É un laboratorio aberto para experimentar cos límites do teatro e expandir as súas formas”.

O Certame Micro-Escenas M2 é unha iniciativa de teatro de proximidade, primeira creada en Galicia, que busca visualizar novos formatos e experiencias escénicas, así como apoiar a compañías e creadores emerxentes. As propostas finalistas neste 2026 poderán verse en espazos non convencionais e singulares de Carballo durante as fines de semana do #FIOT35: a conserxería do Pazo da Cultura, a pastelaría Zuccaro, o Xardín Rosalía de Castro, a tenda de segunda man Buy & Sell,  a tenda de calzado barefoot Upa! e a tenda de roupa infantil Sweet Spirit. A entrada é libre ata completar a capacidade de cada espazo. Dadas as limitacións de aforo, recoméndase facer unha reserva no enderezo electrónico fiot.microteatroentrada@gmail.com unha vez anunciado o programa do #FIOT35 o vindeiro mes de setembro. 

Sen barreiras, sen distancias, sen rede. O teatro cara a cara. Próximo, fugaz, en estado puro. O Certame Micro-Escenas M2 é teatro que irrompe no cotián, instalándose en espazos de vida compartida… condensado a súa forza a metro cadrado. Unha experiencia íntima e envolvente que sitúa ao público a un paso da escena. Unha oportunidade para cruzar miradas, sentir a proximidade dos intérpretes, escoitar cada respiración, e descubrir xestos, sons e aromas que transforman o encontro teatral nunha vivencia distinta e intensa. Deste xeito, esta X edición do Certame de Micro-Escenas M2 do FIOT continúa apoiando a creación escénica de novos formatos e a compañías e artistas emerxentes, ofertando un espazo no que poder experimentar sobre os límites do feito teatral.

A 6 pezas finalistas do certame neste 2026 recibirán unha compensación económica de 500 euros, ademais de optar, durante a celebración do FIOT, aos galardóns de Mellor Espectáculo e Mellor Interpretación, recoñecementos que outorgará o público fioteiro finalizado o evento e que suporán outro premio de 150 euros en cada caso.

CALENDARIO REPRESENTACIÓNS X CERTAME MICRO-ESCENAS M2 NO #FIOT35 

Sábado 10 de outubro

Ás 12.00h, 13.00h, 17.30h e 18.30h

IVÁN DÁVILA

wOHrk 

ESTREA ABSOLUTA

Lugar: Conserxería do Pazo da Cultura (rúa do Pan, s/n – andar 0)

COMPAÑÍA HUMANA

A vinganza contra o Dr. Tirarrollas 

ESTREA ABSOLUTA

Lugar: Pastelaría Zuccaro (Gran Vía, 46)

Sábado 17 de outubro

Ás 12.00h, 13.00h, 17.30h e 18.30h

LA TERCERA

Fogar 

ESTREA ABSOLUTA

Lugar: Xardín Rosalía de Castro (Parque do Anllóns)

CANDIL TEATRO

A casa do avó 

ESTREA ABSOLUTA

Lugar: Buy & Sell (rúa Estrela, 18)

Sábado 24 de outubro

Ás 12.00h, 13.00h, 17.30h e 18.30h

ALICIA LÓPEZ MÉNDEZ

A vergonza era verde e comeuna a vaca

Lugar: Upa! (praza do Concello, Exterior 5 Mercado Municipal)

ATERRADAS

Planeta pop: a alien que se converteu en superestrela 

ESTREA ABSOLUTA

Lugar: Sweet Spirit (rúa Valle-Inclán, 14)

UN CERTAME PIONEIRO EN GALICIA

O Certame Micro-Escenas M2 unha das súas principais liñas de programación do FIOT, que ofrece ao público a posibilidade de gozar de creacións escénicas experimentais en espazos non teatrais e singulares da localidade. Trátase do primeiro certame de microteatro que se realiza en Galicia, nacido ao abeiro do FIOT a pasada década como unha proposta específica de apoio á creación escénica de novos formatos e de compañías ou creadoras e creadores emerxentes. 

As e os artistas son quen de xerar, no marco dun gran festival, novas experiencias teatrais, de pequeno formato, en contextos non habituais para a representación escénica, que contextualizan e serven de escenografía natural da obra, nos que un número moi limitado de asistentes se sitúa a curta distancia dos intérpretes. Así, á vez que difunde e visualiza o traballo das creadoras, o certame ofrece cada ano ao público da comarca unha nova experiencia escénica, diferente ás habituais nos recintos: sen barreiras, sen artificios e desde a proximidade, que posibilita a captación de novos públicos e a implica á veciñanza en proxectos escénicos. 

O pasado mes de maio, o FIOT abriu a inscrición da décima edición do certame, convidando ás compañías e artistas emerxentes a crear ou deseñar un espectáculo (de teatro físico, música, clown, performance, danza, manipulación de obxectos…), prioritariamente en lingua galega, de entre 10 e 20 minutos, que se puidera poñer en escena, especificamente, nun espazo non convencional, cun máximo de 25 espectadores, no mes de outubro de 2026. 


As propostas podían ser tanto pezas orixinais coma xa estreadas, aínda que o xurado do certame (composto por diferentes persoas relacionadas coas artes escénicas) tería en conta a nova creación e, especialmente, a adecuación e a interacción cos espazos ofertados e a autoría propia. Este seis pezas finalistas seleccionadas polo xurado, unha vez representadas, recibirán unha compensación económica de 450€. Ademais, todas as obras exhibidas serán valoradas polo público asistente mediante un sistema de votacións e optarán a premios de 150€ á mellor interpretación e ao mellor espectáculo.

338 PROPOSTAS EXPERIMENTAIS RECIBIDAS EN DEZ ANOS

Ao longo destes dez anos, o Certame de Micro-Escenas M2 acadou un importante éxito en canto ás propostas recibidas, tanto polo seu número (338, sumando ás 25 pezas recibidas a concurso neste 2026) como pola calidade e diversidade das pezas; sendo quen de suscitar o interese tanto de creadores individuais coma de equipos (integrados por 3-5 persoas), da veciñanza ou mesmo dos axentes económicos, comerciais ou cidadáns de Carballo que colaboraron coa cesión de espazos. Na súa traxectoria, Metro Cadrado contou con funcións, entre outros puntos, nun lavadoiro municipal, no despacho do alcalde, nunha barbería, nas fiestras da Ludoteca Municipal ou mesmo no Salón de Plenos.

20260811-NP-Finalistas-Metro-Cadrado-FIOT35

AUTOBÁN celebra en 2026 a súa edición máis completa e multitudinaria co apoio de PuntoGal

Autobán, o festival coruñés de cómic autoeditado, celebrará este agosto a súa duodécima edición, e farao con importantes novidades e un aumento salientable de participantes e actividades.

A debuxante Julia Abalde, gañadora do Premio Autobán 2025, é a autora do cartel deste Autobán 2026.

Julia Abalde, gañadora do Premio Autobán 2025 e autora do cartel do Autobán 2026

Máis de 80 artistas de toda a Península Ibérica porán á venda as súas novidades no encontro, que ademais contará con obradoiros, presentacións, edicións exclusivas, música en directo e o célebre Combate de Debuxantes.

En 2023 o colectivo de autores que organizan o evento constituíuse como Asociación Cultural Autobán co fin de darlle estabilidade á convocatoria e de captar novos membros que contribúan a seguir acadando os seus obxectivos de fomento e promoción da banda deseñada e a ilustración, a autoedición e a autoxestión. Froito dese novo estatus foi a sinatura de varios convenios de colaboración con diversos organismos e empresas, entre as que destacan establecementos da Coruña e librarías especializadas en cómic, e particularmente a entidade PuntoGal, que se convertería no patrocinador principal deste Autobán.

Máis dunha semana de actividades en varias localizacións

Como resultado de todos estes apoios, en 2026 Autobán expandirá as súas actividades paralelas máis aló dunha fin de semana, como viña sendo habitual. Con todo, as principais accións, que serán de asistencia gratuíta, terán lugar o venres 14 na no Circo de Artesáns (coa entrega do III Premio Autobán, a presentación dos proxectos participantes e a celebración do popular Combate de Debuxantes) e o sábado 15 de agosto, na céntrica praza de San Andrés, onde se desenvolverá o Mercado de Autoedición.

Pero xa durante a semana desenvolveranse unha serie de actividades paralelas para ir quentando motores. A continuación, debullamos polo miúdo o programa completo de actividades do Autobán en 2026, lembrando que a toda a información actualizada poderá consultarse na nova páxina web autoban.gal/programa e nos perfís de redes sociais do evento.

Programa Autobán 2026

Do LUNS 10 de agosto ao 27 de setembro  | EXPOFANZINES

Biblioteca Municipal de Estudos Locais (Rúa Durán Loriga, 10, 1º andar)
Exposición dos fanzines presentados ao III Premio Autobán ao Mellor Fanzine Galego.

LUNS 10 de agosto | SINATURA DE TROUBS

RÚA BD de Viñetas desde o Atlántico

18:30 h. – 20:00 h.
Sinaturas de Troubs, autor editado en galego polas nosas socias de figurandorecuerdosedicions.

MARTES 11 de agosto | PRESENTACIÓN E SINATURAS DO III PREMIO AUTOBÁN

RÚA BD de Viñetas desde o Atlántico

19:30 h. – 20:00 h. | Carpa da Rúa BD
Presentación das obras gañadoras do III Premio Autobán, con Martín Romero e Silver Adree, presentados por Julia Abalde.

20:00 h. – 21:00 h. | Stand de Autobán
Sinaturas das obras gañadoras do III Premio Autobán  no stand de Autobán, con Martín Romero e Silver Adree.

XOVES 13 de agosto | RECITAL ILUSTRADO (A208)
19:00 h. | Circo de Artesáns
Recital ilustrado (A208), no que debuxantes e poetas combinan o seu labor en directo.

VENRES 14 de agosto | AUTOBÁN, ACTIVIDADES LÚDICAS

Circo de Artesáns

17:30 h. | ENTREGA DO PREMIO AUTOBÁN

Cerimonia de entrega do III Premio Autobán ao Mellor Fanzine Galego, con presentación de Julia Abalde.

18:00 h. | AUTOBOMBO

O Autobombo consiste nunha vintena de presentacións rápidas ao cargo dos participantes no mercado de autoedición que queren amosar as súas obras e produtos. O formato escollido será de 12×12: cada presentación terá 12 imaxes proxectadas durante 12 segundos cada unha, acompañadas das explicacións dos fanzineiros. É un xeito ameno e rápido de coñecer as propostas do Autobán.

19:30 h. | COMBATE DE DEBUXANTES

Oito debuxantes entran, un sae… e levará o trofeo e o megapremio do Autobán 2026! Este ano volvemos repetir o popular evento de belixerancia debuxeira, pero nesta ocasión contamos con novos combatentes que veñen dispostos a zoscarse (metaforicamente) e a suar tinta (literalmente). Incriblemente presentado por MAteo e Gaudino.

SÁBADO 15 de Agosto | MERCADO DE AUTOEDICIÓN, MÚSICA E OBRADOIROS

Praza de San Andrés

12:00 a 21:30 h. | MERCADO DE AUTOEDICIÓN

O Mercado de Autoedición ofrece a oportunidade de amosar e vender o seu material a autores e autoras, colectivos, proxectos de autoedición e microeditoriais. Este ano contamos con máis de 80 propostas vidas de toda a Península.

Desenvolverase na Praza de San Andrés.

Barra de cervexa ao cargo de Malte, e comida de Café Olimpia.

12:30 h. | OBRADOIRO INFANTIL: Deseña as túas propias pegatas. Impartido por UXÍA LARROSA

Neste obradoiro aprenderemos a facer as nosas propias pegatas. Deseña autocolantes súper chulos da man de Uxía Larrosa.
É unha actividade gratuíta e aberta ao público infantil.

13:30 h. | FOLIADABÁN por Folklórikes

Ao mediodía celebraremos un evento popular de canto e baile ao cargo do grupo de Folklórikes.

16:30 h. | SESIÓN DJ por Sekone

DJ Sekone porá música á tarde do Autobán 2026.

18:00 h. | OBRADOIRO: Criaturas grampadas. Impartido por ESPAZO BOH

Obradoiro de fanzine no que cada páxina estará habitada por un único personaxe
É unha actividade gratuíta e aberta a todos os públicos.

19:30 h. | SESIÓN DJ por Xulia Vicente

Xulia Vicente será a DJ encargada de amenizar o serán do Autobán.

23:30 h. | FESTA Post-Autobán
BAR 13 (Rúa Orzán 115)

Festa de peche do Autobán 2026 no Bar 13.

Presentación da obra CONEXIÓN, de Sandra Goded, na Casa da Cultura de Antas de Ulla

O venres 14 de agosto ás 18,00 h, organizada polas asociacións Quercus Sonora e Instituto de Estudos Ulloáns, terá lugar na Casa da Cultura de Antas de Ulla a presentación do libro de poemas de Sandra Goded Conexión.

Sandra Goded, bióloga, poeta, escritora e investigadora, é a fundadora da asociación Quercus Sonora e recoñecida defensora da biodiversidade e o bosque autóctono da Ulloa.