![\"\"](\"http:\/\/culturaliagz.com\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/IRIBARNE_CARTEL-baixa.jpeg\")
<\/a><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<\/p>\n\n\n\n
<\/p>\n\n\n\n
Con texto de Esther Carrodeguas e direcci\u00f3n de Xavier Casti\u00f1eira, IRIBARNE radiografa en clave de humor a figura de Fraga e o seu papel na recente historia de Espa\u00f1a a partir dunha intensiva investigaci\u00f3n que percorre dende o franquismo ata a democracia<\/strong><\/p>\n\n\n\n A obra prop\u00f3n un trepidante xogo esc\u00e9nico a cargo dos seus int\u00e9rpretes: Xurxo Cort\u00e1zar, Jorge de Arcos, M\u00f3nica Garc\u00eda, Anxo Outumuro, Lidia Veiga e a propia Carrodeguas<\/strong><\/p>\n\n\n\n Coproducida polo Centro Dram\u00e1tico Nacional, ButacaZero e a Mostra Internacional de Teatro de Ribadavia, IRIBARNE estar\u00e1 un mes en cartel no Teatro Valle-Incl\u00e1n<\/strong><\/p>\n\n\n\n <\/p>\n\n\n <\/p>\n\n\n\n <\/p>\n\n\n\n ButacaZero<\/a>\u00a0<\/strong>estrea a s\u00faa nova proposta esc\u00e9nica,\u00a0IRIBARNE<\/strong><\/a>, este\u00a0xoves,\u00a012 de outubro, noTeatro Valle-Incl\u00e1n de Madrid.<\/strong>\u00a0A peza, unha revisi\u00f3n da figura de Fraga en clave de humor, \u00e9 unha coproduci\u00f3n de ButacaZero co Centro Dram\u00e1tico Nacional (CDN) e a Mostra Internacional de Teatro de Ribadavia e\u00a0estar\u00e1 en cartel na Sala Francisco Nieva ata o 12 de novembro<\/a>.<\/p>\n\n\n\n IRIBARNE \u00e9 o s\u00e9timo proxecto do t\u00e1ndem creativo formado por Esther F. Carrodeguas e Xavier Casti\u00f1eira, ambos os dous fundadores da compa\u00f1\u00eda ButacaZero, e segue o ronsel das s\u00faas anteriores propostas esc\u00e9nicas, fundamentadas na investigaci\u00f3n e na reflexi\u00f3n para dialogar co presente dende unha ollada cr\u00edtica e ir\u00f3nica. A obra est\u00e1 escrita por Carrodeguas, que a presenta como “un intento (irreverente) por comprender como chegamos ata aqu\u00ed cami\u00f1ando da man dun deses personaxes secundarios, pero incriblemente imprescindibles da nosa historia”. Segundo ela, \u00e9 “o traballo m\u00e1is dif\u00edcil que escrib\u00edn ata agora” e engade que “foi complexo atopar o punto de equilibrio do humor, do estilo, as\u00ed como o lugar dende o que se situar”. Pola s\u00faa banda, para Casti\u00f1eira, responsable da direcci\u00f3n de IRIBARNE, “este personaxe \u00e9 inabarcable\u201d e \u201centendo o que fixo, pero non dende onde o fixo e por que o fixo”, e salienta as contradici\u00f3ns que foron atopando durante o proceso de investigaci\u00f3n, tanto da s\u00faa biograf\u00eda persoal como da s\u00faa traxectoria pol\u00edtica.<\/p>\n\n\n\n Ambos os dous sinalan que pertencen a unha xeraci\u00f3n, a da transici\u00f3n, que medrou rodeada dun “silencio t\u00e1cito arredor da historia pol\u00edtica recente”, e embarcarse neste proxecto axudounos a entender de onde vimos. “Par\u00e9ceme moi interesante que a obra, que se sustenta sobre o silencio, abra portas ao di\u00e1logo, a\u00ednda que sexa para provocar controversia”, apunta Carrodeguas.<\/p>\n\n\n\n POSTA EN ESCENA<\/strong><\/p>\n\n\n\n A montaxe est\u00e1 formulada en tres episodios, que reflicten a evoluci\u00f3n pol\u00edtica do noso pa\u00eds, dende o franquismo, a transici\u00f3n e a democracia, para culminar co per\u00edodo de hexemon\u00eda de Fraga en Galicia. “Pareceunos que un pol\u00edtico que ocupara cargos de alta responsabilidade e que se mantivo no poder ao longo dun per\u00edodo tan dilatado poder\u00eda ser un personaxe interesante para falar sobre a identidade de Espa\u00f1a”, sinala a dramaturga, que, preguntada polo seu balance logo de investigar a figura do pol\u00edtico, o cualifica como “un gran creador de contidos, que era quen de xerar o discurso que a el lle convi\u00f1a en cada momento”.<\/p>\n\n\n\n A posta en escena de IRIBARNE ofrece, con ritmo fren\u00e9tico, un xogo coral no que todo o elenco -integrado por Xurxo Cort\u00e1zar, Jorge de Arcos, Esther F. Carrodeguas, M\u00f3nica Garc\u00eda, Anxo Outumuro e Lidia Veiga- se vai dando o relevo para interpretar a Fraga. Tr\u00e1tase dunha “peza extremadamente divertida, moi tola, moi teatral de ver”, afirma o seu director. Nela caben todas as iconas pop das diferentes \u00e9pocas, dende Palomares ata Salom\u00e9, Massiel, Serrat… pasando por episodios m\u00e1is tr\u00e1xicos, como Grimau, os asasinatos de ETA ou a morte de Franco. “Percorremos dende a infancia ata a morte de Fraga, e iso \u00e9 toda a historia recente do pa\u00eds”, afirma Casti\u00f1eira. “Pero non estamos a intentar facer Historia nin un biopic, sen\u00f3n darlle unha volta moi c\u00f3mica e contempor\u00e1nea, mirando dende aqu\u00ed e agora, sen acritude, o pasado”, concl\u00fae o director.<\/p>\n\n\n\n Completan o equipo art\u00edstico Diego Valeiras<\/strong>, que asina o espazo esc\u00e9nico xunto ao propio Xavier Casti\u00f1eira e mais o vestiario, Diego Vilar<\/strong>, a cargo da iluminaci\u00f3n, Pablo Fontenla<\/strong>, responsable da parte audiovisual, a core\u00f3grafa Sabela Dom\u00ednguez<\/strong> e o produtor musical Berto, que creou unha banda sonora <\/a>orixinal<\/a> da obra<\/a> que incl\u00fae o single WHO THE F*CK IS IRIBARNE?<\/a> e que ser\u00e1 editada por Subterfuge Records.<\/p>\n\n\n\n SOBRE A COMPA\u00d1\u00cdA<\/strong><\/p>\n\n\n\n ButacaZero<\/strong> \u00e9 a plataforma creativa posta en marcha por Esther F. Carrodeguas e Xavier Casti\u00f1eira. Con propostas como Voaxa e Carm\u00edn<\/em>, #cami\u00f1os<\/em>, Despois das ondas<\/em>, 32m2<\/em>, Pagagena <\/em>ou O \u00fanico que verdadeiramente quixen toda a vida \u00e9 ser delgada<\/em>, a compa\u00f1\u00eda sit\u00faase como un referente do teatro contempor\u00e1neo no panorama esc\u00e9nico galego. As s\u00faas creaci\u00f3ns concr\u00e9tanse en dramaturxias feitas \u00e1 medida, nas que a tradici\u00f3n teatral se mestura coas linguaxes contempor\u00e1neas.<\/p>\n\n\n\n Esther F. Carrodeguas<\/strong> \u00e9 actriz, directora, perfomer <\/em>e, sobre todo, escritora. Rianxeira de pura raza, asenta o seu curr\u00edculo vital entre as letras, o audiovisual e o teatro. O seu estilo cabalga sobre as lindes que separan os x\u00e9neros. Graduada en Direcci\u00f3n e Dramaturxia pola ESAD de Galicia e licenciada en Xornalismo entre Santiago de Compostela e Tur\u00edn, os seus proxectos teatrais beben da s\u00faa faceta period\u00edstica. Cunha decena de obras teatrais publicadas, os seus textos foron estreados ben na s\u00faa propia plataforma profesional (ButacaZero) ben noutras compa\u00f1\u00edas privadas (De Ste Xeito, Outubro Produci\u00f3ns) ou p\u00fablicas (Centro Dram\u00e1tico Galego, Teatro Espa\u00f1ol ou Centro Dram\u00e1tico Nacional). Precisamente no 2021 foi escollida para desenvolver unha das residencias dram\u00e1ticas que outorga o CDN, onde escribiu o texto Supernormales<\/a><\/em>, co que foi finalista nos Premios MAX 2023 na categor\u00eda de Mellor Autor\u00eda e que foi, sen d\u00fabida ningunha, un dos grandes \u00e9xitos da pasada tempada tanto para o p\u00fablico como para a cr\u00edtica. <\/p>\n\n\n\n Xavier Casti\u00f1eira<\/strong> \u00e9 licenciado en Direcci\u00f3n de Escena pola RESAD de Madrid e pos\u00fae un mestrado en Teatro e Artes Esc\u00e9nicas pola Universidade de Vigo. Tam\u00e9n realizou estudos de Filolox\u00eda Hisp\u00e1nica pola USC. Actualmente cursa o doutorado na UCM, investigando aspectos neurobiol\u00f3xicos nos procesos de recepci\u00f3n esc\u00e9nicos. Desde os seus comezos no mundo do teatro compaxinou o seu labor creativo co docente, impartindo desde 1988 aulas en diversos grupos afeccionados e en obradoiros regulares de interpretaci\u00f3n, direcci\u00f3n ou investigaci\u00f3n esc\u00e9nica. No ano 2011 incorp\u00f3rase ao corpo de profesorado da ESAD de Galicia. Dirixiu unha vintena de obras de teatro, entre elas, case todas as de ButacaZero, pero tam\u00e9n para compa\u00f1\u00edas como Goliardos, Mairiztz, La Escuela de M\u00fasica Creativa, Outumuro Produci\u00f3ns ou De Ste Xeito.<\/p>\n\n\n\n<\/a><\/figure>\n<\/div>\n\n\n